ทำไมการจัดวางคอมพิวเตอร์ถึงสำคัญ?
สวัสดีครับ ผมช่างโย จากร้านโยโยคอมพิวเตอร์ สระบุรี วันนี้จะมาคุยเรื่อง การจัดวางคอมพิวเตอร์ให้ระบายอากาศดี ซึ่งเป็นเรื่องที่หลายคนไม่ได้สนใจ แต่มันส่งผลกับเครื่องมากกว่าที่คิดครับ
จากประสบการณ์ผมซ่อมคอมมากว่า 11 ปี เครื่องที่พังเพราะความร้อนสูง ผมเจอเยอะมาก ครับ ส่วนใหญ่ไม่ได้เพราะพัดลมเสีย แต่เพราะ วางเครื่องผิดที่ ต่างหาก เครื่องดีแค่ไหน ถ้าวางในที่ที่อากาศไม่ถ่ายเท ก็ร้อนจนพังได้ครับ
สารบัญ
- ทำความเข้าใจ: ระบบระบายความร้อนของคอมทำงานยังไง?
- 6 หลักการจัดวางคอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะ (Desktop PC)
- วิธีวางโน้ตบุ๊กให้ระบายอากาศดี
- สิ่งที่ห้ามทำเด็ดขาด
- FAQ คำถามที่พบบ่อย
ทำความเข้าใจ: ระบบระบายความร้อนของคอมทำงานยังไง?
ก่อนจะวางเครื่อง เราต้องเข้าใจก่อนว่า คอมพิวเตอร์ระบายความร้อนยังไง ครับ
หลักการง่ายๆ คือ:
- พัดลมด้านหน้าเคส ดูดอากาศเย็นเข้ามาภายในเคส
- อากาศเย็นไหลผ่านชิ้นส่วนต่างๆ (CPU, การ์ดจอ, RAM) พาความร้อนออกมา
- พัดลมด้านหลังเคส + Power Supply ระบายอากาศร้อนออก
ดังนั้น ถ้าเราไป ปิดกั้นทางเข้า-ออกของอากาศ คอมก็จะร้อนสะสมจนเกิดปัญหาครับ
6 หลักการจัดวางคอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะ (Desktop PC)
1. เว้นระยะห่างจากผนังอย่างน้อย 10-15 ซม.
นี่คือข้อที่สำคัญที่สุดเลยครับ ด้านหลังเคสคือจุดระบายอากาศหลัก ถ้าวางชิดผนังเกินไป อากาศร้อนที่ถูกเป่าออกมาจะวนกลับเข้าเครื่องอีก
ผมเจอลูกค้าที่ดันเอาเคสไปใส่ในช่องโต๊ะคอมที่ปิดทึบ 3 ด้าน เหลือแค่ด้านหน้า อุณหภูมิ CPU พุ่งไป 90 องศาตลอดเวลา เครื่องดับเองบ่อย พอย้ายเครื่องออกมาวางข้างโต๊ะ อุณหภูมิลงมาเหลือ 55-60 องศาเลยครับ
แนะนำ:
- ด้านหลังเคส: เว้น อย่างน้อย 15 ซม. จากผนัง
- ด้านข้าง: เว้น อย่างน้อย 10 ซม.
- ด้านหน้า: ห้ามมีอะไรบังช่องดูดอากาศ
2. วางบนพื้นผิวที่แข็งและเรียบ
ห้ามวางบนพรม ครับ เพราะ:
- พรมจะปิดช่องระบายอากาศด้านล่างเคส
- เส้นใยพรมจะถูกดูดเข้าไปอุดตันพัดลม
- สะสมไฟฟ้าสถิตที่อาจทำให้ชิ้นส่วนเสียหาย
พื้นผิวที่ดีสำหรับวางคอม:
| พื้นผิว | เหมาะสม? | เหตุผล |
|---|---|---|
| โต๊ะไม้/เหล็ก | ดีมาก | แข็งแรง ระบายอากาศได้ |
| กระเบื้อง/หินอ่อน | ดี | เย็น แข็งแรง |
| พรม | ห้ามเด็ดขาด | ปิดช่องระบาย สะสมฝุ่น |
| เตียง/ที่นอน | ห้ามเด็ดขาด | ปิดกั้นอากาศทั้งหมด |
3. หลีกเลี่ยงแหล่งความร้อน
ห้ามวางคอมใกล้สิ่งเหล่านี้:
- หน้าต่างที่โดนแดดส่อง
- กาต้มน้ำ หม้อหุงข้าว เครื่องใช้ไฟฟ้าที่ให้ความร้อน
- ผนังที่โดนแดดบ่ายจนร้อน
- เครื่องปริ้นเตอร์เลเซอร์ (ตอนปริ้นจะร้อนมาก)
จากประสบการณ์ ผมเคยไปซ่อมคอมร้านขายของชำ เครื่องวางข้างตู้แช่เย็น น่าจะดีใช่ไหม? ไม่ใช่ครับ เพราะ ตู้แช่ระบายความร้อนออกด้านหลัง พอดีอากาศร้อนจากตู้แช่พัดเข้าเคสคอมพอดี เครื่องร้อนจัดเลยครับ
4. ห้องที่ใช้ควรมีอากาศถ่ายเท
คอมพิวเตอร์ดูดอากาศในห้องเข้ามาระบายความร้อน ถ้า ห้องร้อน อากาศที่ดูดเข้ามาก็ร้อน ระบายความร้อนไม่ได้ครับ
วิธีแก้:
- เปิดพัดลมหรือแอร์ในห้องที่ใช้คอม โดยเฉพาะหน้าร้อน
- เปิดหน้าต่างให้อากาศถ่ายเท (แต่ระวังฝุ่น)
- ถ้าเป็นห้องเล็กปิดทึบ ลองติดพัดลมระบายอากาศเพิ่ม
ผมเจอลูกค้าที่ใช้คอมในห้องเก็บของเล็กๆ ปิดประตูมิด ใช้ไปสักพักเครื่องก็แฮงค์ พออุณหภูมิห้องสูงเกิน 35 องศา คอมก็รับไม่ไหวครับ
5. ยกเคสขึ้นจากพื้น
ถ้าเป็นไปได้ วางเคสบนโต๊ะหรือใช้ขาตั้ง แทนการวางบนพื้นครับ เพราะ:
- พื้นห้องเป็นจุดที่ ฝุ่นสะสมมากที่สุด พัดลมเคสจะดูดฝุ่นเข้าไปเยอะ
- หน้าฝนอาจมี น้ำซึมเข้า ถ้าวางบนพื้นชั้นล่าง
- สัตว์เลี้ยง (หมา แมว) มักมาเดินผ่าน ขนสัตว์ถูกดูดเข้าพัดลม
ผมเจอเคสที่วางบนพื้นในบ้านที่เลี้ยงแมว 3 ตัว ขนแมวอัดแน่นในพัดลมจน CPU ร้อน 95 องศาครับ
6. ระวังเด็กเล็กและสัตว์เลี้ยง
ถ้าบ้านมีเด็กเล็กหรือสัตว์เลี้ยง ต้องระวังเป็นพิเศษครับ:
- เด็กเล็ก อาจหยิบของเล็กๆ ยัดเข้าช่องเคส, ดึงสาย, หรือเอาน้ำทำหก
- แมว ชอบนอนบนเคส (เพราะอุ่น) ขนจะเข้าพัดลมหมด
- หนู อาจเข้าไปอยู่ในเคสได้ แล้วกัดสายไฟ (เจอมาแล้วครับ จริงๆ)
วิธีป้องกัน:
- วางเครื่องในที่ที่เข้าถึงยาก เช่น บนโต๊ะที่สูง
- ใช้เคสที่มี Filter ดักฝุ่นที่ช่องดูดอากาศ
- ติดตาข่ายป้องกันสัตว์เข้าพื้นที่วางคอม
วิธีวางโน้ตบุ๊กให้ระบายอากาศดี
โน้ตบุ๊กมีปัญหาเรื่องความร้อนมากกว่า PC ตั้งโต๊ะ เพราะพื้นที่ระบายอากาศจำกัดมากครับ
ห้ามทำเด็ดขาด
- ห้ามใช้โน้ตบุ๊กบนเตียง/ที่นอน - ผ้านุ่มจะปิดช่องระบายอากาศด้านล่าง
- ห้ามใช้บนตัก นานๆ - ทั้งร้อนทั้งปิดช่องระบาย
- ห้ามวางบนหมอน - อันตรายมากครับ เครื่องร้อนจนอาจ Shutdown เอง
ผมเจอลูกค้าส่งโน้ตบุ๊กมาซ่อม การ์ดจอบอร์ดไหม้ สาเหตุเพราะ ใช้เครื่องบนเตียงทุกวัน จนความร้อนสะสมทำให้ชิปการ์ดจอหลุดจากบอร์ดครับ ซ่อมหลักพันถึงหลักหมื่นเลย
สิ่งที่ควรทำ
- ใช้ Cooling Pad (แท่นระบายความร้อน) - ราคา 200-500 บาท คุ้มค่ามากครับ
- วางบนพื้นผิวแข็งเรียบ เช่น โต๊ะไม้ โต๊ะเหล็ก
- ใช้ขาตั้งโน้ตบุ๊ก (Laptop Stand) ยกเครื่องขึ้น ให้อากาศไหลผ่านด้านล่าง
- ทำความสะอาดช่องระบายอากาศ ด้วยกระป๋องลมอัดทุก 3 เดือน
สิ่งที่ห้ามทำเด็ดขาด
สรุปสิ่งที่ ห้ามทำ เพื่อให้จำง่ายครับ:
| สิ่งที่ห้ามทำ | ทำไมถึงห้าม |
|---|---|
| วางเคสชิดผนังทุกด้าน | ปิดกั้นทางระบายอากาศ |
| วางคอมบนพรม | ปิดช่องด้านล่าง + ฝุ่นเยอะ |
| คลุมเครื่องด้วยผ้าตอนเปิดใช้ | ความร้อนระบายไม่ออก |
| วางใกล้แหล่งความร้อน | อุณหภูมิสูงขึ้นอีก |
| ใช้โน้ตบุ๊กบนเตียง/หมอน | ปิดช่องระบายอากาศด้านล่าง |
| เลี้ยงแมวข้างเคสคอม | ขนอุดตันพัดลม |
FAQ คำถามที่พบบ่อย
คอมร้อนจัดจะมีอาการยังไง?
อาการที่บอกว่าเครื่องร้อนเกินไป:
- เครื่องช้าลงผิดปกติ (CPU ลดความเร็วอัตโนมัติเพื่อลดความร้อน)
- เครื่องดับเอง กะทันหัน (ระบบตัดไฟป้องกัน)
- หน้าจอค้าง แล้วต้องรีสตาร์ท
- พัดลมหมุนเร็วมากจนเสียงดัง ตลอดเวลา
ถ้าเจออาการแบบนี้ ลองดูเรื่องการจัดวางเครื่องก่อนเลยครับ
อุณหภูมิ CPU ควรอยู่ที่เท่าไหร่?
| สถานะ | อุณหภูมิปกติ | อุณหภูมิอันตราย |
|---|---|---|
| ไม่ได้ใช้งาน (Idle) | 30-45 องศา | มากกว่า 60 องศา |
| ใช้งานทั่วไป | 50-70 องศา | มากกว่า 80 องศา |
| เล่นเกม/ทำงานหนัก | 65-85 องศา | มากกว่า 95 องศา |
ตรวจเช็คอุณหภูมิได้ด้วยโปรแกรม HWMonitor หรือ Core Temp ดาวน์โหลดฟรีครับ
ห้องไม่มีแอร์ ทำยังไงให้คอมไม่ร้อน?
ถ้าไม่มีแอร์ก็ไม่ต้องกังวลมากครับ ทำตามนี้:
- เปิดพัดลมตั้งโต๊ะ หันไปทางเคสคอม ช่วยระบายความร้อนได้เยอะ
- เปิดหน้าต่างให้อากาศถ่ายเท (แต่ระวังฝุ่น ใส่มุ้งลวดได้)
- เพิ่มพัดลมเคส ถ้าเคสมีช่องว่างให้ใส่
- ทำความสะอาดเครื่องบ่อยขึ้น เพราะฝุ่นจะเยอะกว่าห้องแอร์
สรุป
การจัดวางคอมพิวเตอร์ให้ถูกที่ ไม่เสียเงินสักบาท แต่ช่วยยืดอายุเครื่องได้หลายปีเลยครับ จำง่ายๆ คือ เว้นระยะจากผนัง วางบนพื้นแข็ง อยู่ในห้องที่อากาศถ่ายเท แค่นี้ก็โอเคแล้ว
ถ้าอยากรู้เทคนิคดูแลคอมเพิ่มเติม อ่านต่อได้ที่ เทคนิคบำรุงรักษาคอมพิวเตอร์ ให้ใช้งานได้นาน ครับ
บทความที่เกี่ยวข้อง
บทความที่เกี่ยวข้อง
Microsoft Office 365 คืออะไร คุ้มไหม เปรียบเทียบครบทุกแพ็กเกจ [2026]
อธิบาย Microsoft 365 คืออะไร ต่างจาก Office ปกติยังไง เปรียบเทียบราคาทุกแพ็กเกจ Personal, Family, Business คุ้มไหม ควรซื้อไหม
Microsoft Office มีอะไรบ้าง? แต่ละโปรแกรมใช้ทำอะไร สรุปครบ [2026]
สรุปโปรแกรมใน Microsoft Office ทั้งหมด Word Excel PowerPoint Outlook Access มีอะไรบ้าง แต่ละตัวใช้ทำอะไร เหมาะกับใคร
Microsoft Office 2024 vs 2021 ต่างกันยังไง ซื้อตัวไหนดี?
เปรียบเทียบ Microsoft Office 2024 vs 2021 ต่างกันยังไง ราคาเท่าไหร่ ฟีเจอร์ใหม่อะไรบ้าง ซื้อตัวไหนคุ้มสุด