ข่าวไอที

วิธีสังเกตอีเมล์หลอกลวง Phishing ของจริง/ปลอม

วิธีสังเกตอีเมล์หลอกลวง Phishing ของจริง/ปลอม

อีเมล์หลอกลวง ภัยใกล้ตัวที่หลายคนมองข้าม

จากที่ผมเคยเขียนเรื่อง ระวังอีเมล์หลอกลวง บอกว่าได้รับรางวัลพิเศษ ไป มีหลายท่านทักมาถามว่า “พี่โย แล้วจะดูยังไงว่าอีเมล์ที่ได้รับเป็นของจริงหรือของปลอม?”

ผมเลยจะมาสอนวิธีสังเกตอีเมล์หลอกลวงแบบเข้าใจง่ายๆ กันครับ

ปัญหาอีเมล์ปลอมเป็นเรื่องที่พบได้บ่อย บางคนกรอกข้อมูลส่งไปแล้วค่อยมาถาม บางคนโชคดีมาถามก่อน วันนี้ผมจะรวบรวมจุดสังเกตสำคัญที่ต้องเช็คมาให้ครับ


4 จุดสำคัญที่ต้องเช็ค เมื่อได้รับอีเมล์น่าสงสัย

1. ดูว่าอีเมล์เข้ามาทางไหน

อันนี้เป็นจุดแรกที่สังเกตได้ง่ายที่สุดครับ ถ้าอีเมล์ตกไปอยู่ในโฟลเดอร์ จดหมายขยะ (Spam) แสดงว่าระบบของ Gmail หรือ Outlook ตรวจจับได้แล้วว่านี่คือสแปม

ถ้าอีเมล์อยู่ในโฟลเดอร์ Spam ให้ลบทิ้งได้เลยครับ ไม่ต้องเปิดอ่าน ระบบของ Gmail หรือ Outlook ตรวจจับได้แล้วว่านี่คือขยะ

2. ดูชื่อและที่อยู่อีเมล์ผู้ส่ง

อันนี้สำคัญมากครับ ให้ดูที่อยู่อีเมล์ของผู้ส่ง ว่าตรงกับองค์กรที่อ้างถึงจริงไหม

วิธีเช็ค:

สิ่งที่ต้องดู ตัวอย่างของจริง ตัวอย่างของปลอม
Domain อีเมล์ @microsoft.com @microsoft-prize.xyz
ชื่อผู้ส่ง Microsoft Support MICROSOFT LOTTERY
รูปแบบอีเมล์ [email protected] [email protected]

บริษัทของจริงจะใช้ Domain ของบริษัทเสมอ ห้ามใช้ Yahoo หรือ Gmail ครับ

3. ดูเนื้อหาและภาษาที่ใช้

นี่คืออีกจุดที่สังเกตได้ง่ายครับ อีเมล์หลอกลวงมักจะมีลักษณะแบบนี้:

  • จำนวนเงินเยอะผิดปกติ: เช่น “ได้รับเงิน 900,000 เหรียญสหรัฐ” คงไม่มีใครอยู่ดีๆ โชคดีขนาดนี้ครับ
  • ภาษาแปลแบบอัตโนมัติ: อ่านแล้วรู้สึกว่าแปลมาไม่เป็นธรรมชาติ
  • สะกดคำผิดเยอะ: บริษัทใหญ่ๆ จะไม่ปล่อยให้อีเมล์ทางการมีคำผิดครับ
  • เร่งรัดให้ตอบกลับ: “ต้องตอบภายใน 24 ชั่วโมง ไม่งั้นสิทธิ์จะหมดอายุ”
  • ใช้ตัวพิมพ์ใหญ่เยอะ: CONGRATULATIONS!!! YOU HAVE WON!!!

ถ้าได้อีเมล์บอกว่าถูกรางวัลแต่ไม่เคยสมัครกับองค์กรนั้น ก็น่าสงสัยแล้วครับ

4. ขอข้อมูลส่วนตัว ชื่อ ที่อยู่ เบอร์โทร

อันนี้ Red Flag ใหญ่มากครับ องค์กรที่ถูกต้องจะไม่ขอข้อมูลส่วนตัวทางอีเมล์

ถ้าอีเมล์ขอให้ส่งข้อมูลเหล่านี้กลับไป ให้มั่นใจได้เลยว่าเป็นของปลอมครับ:

  • ชื่อ-นามสกุล
  • ที่อยู่
  • เบอร์โทรศัพท์
  • เลขบัญชีธนาคาร
  • เลขบัตรเครดิต
  • รหัสผ่าน

จำไว้ครับ: ไม่มีบริษัทใหญ่ที่ไหนจะขอรหัสผ่านหรือข้อมูลบัตรเครดิตทางอีเมล์


ตัวอย่างอีเมล์หลอกลวงที่ผมเจอบ่อย

อีเมล์หลอกลวงมีหลายรูปแบบครับ:

รูปแบบที่ 1: แจ้งว่าถูกรางวัล

  • “ได้รับเงินรางวัลจาก Microsoft / Google / Apple”
  • ของจริงเขาไม่แจกเงินแบบนี้ครับ

รูปแบบที่ 2: แจ้งเตือนบัญชีมีปัญหา

  • “บัญชีของท่านจะถูกระงับ กรุณายืนยันตัวตน”
  • ถ้าจะยืนยันตัวตนจริง ให้เข้าเว็บโดยตรง อย่ากดลิงก์ในอีเมล์

รูปแบบที่ 3: แจ้งว่ามีพัสดุรอรับ

  • “มีพัสดุรอรับ กรุณาชำระค่าจัดส่ง”
  • ของจริง ไปรษณีย์หรือขนส่งจะไม่ขอเงินทางอีเมล์ครับ

รูปแบบที่ 4: สมัครงานทางอีเมล์

  • “เราสนใจโปรไฟล์ของท่าน กรุณากรอกข้อมูลเพิ่มเติม”
  • ให้ดูว่าเราเคยสมัครงานที่ไหนหรือเปล่า

เจออีเมล์หลอกลวง ทำยังไงดี?

ถ้าเจออีเมล์แบบนี้ อย่าตอบกลับ อย่ากดลิงก์ แล้วทำตามนี้ครับ:

  1. กดรายงานว่าเป็น Phishing: อ่านวิธีทำได้ที่ วิธีแจ้งอีเมล์หลอกลวงใน Gmail
  2. ลบอีเมล์ทิ้ง: ลบออกจากจดหมายขยะเลย
  3. อย่ากรอกข้อมูลใดๆ: ถ้ากรอกไปแล้ว รีบเปลี่ยนรหัสผ่านทันที
  4. บอกต่อคนรอบข้าง: ช่วยเตือนคนอื่นไม่ให้ตกเป็นเหยื่อ

Checklist เช็คอีเมล์หลอกลวง

ใช้ตารางนี้เช็คได้เลยครับ ถ้าเข้าเกณฑ์ข้อไหน ให้ระวังไว้:

เช็คลิสต์ น่าสงสัย?
อีเมล์อยู่ในโฟลเดอร์ Spam ใช่ = อันตราย
Domain ผู้ส่งไม่ตรงกับองค์กรที่อ้าง ใช่ = อันตราย
บอกว่าได้รับเงินรางวัลจำนวนมาก ใช่ = อันตราย
ขอข้อมูลส่วนตัว ชื่อ ที่อยู่ เบอร์โทร ใช่ = อันตราย
เร่งรัดให้ตอบกลับภายในเวลาจำกัด ใช่ = อันตราย
สะกดคำผิด ภาษาแปลกๆ ใช่ = น่าสงสัย
มีลิงก์ให้กดไปเว็บแปลกๆ ใช่ = อันตราย

ถ้าเข้าเกณฑ์ตั้งแต่ 2 ข้อขึ้นไป ให้มั่นใจได้เลยว่าเป็นอีเมล์หลอกลวงครับ


อีเมล์หลอกลวงยุค AI (2025-2026) ที่ต้องระวังเป็นพิเศษ

มิจฉาชีพพัฒนาตลอดครับ ปี 2025-2026 มีรูปแบบใหม่ที่ผมเห็นมากขึ้น:

1. AI Phishing: อีเมล์ที่ AI เขียนให้สมจริง

สมัยก่อนอีเมล์หลอกลวงมักมีตัวสะกดผิด ภาษาแปลกๆ แต่ตอนนี้มิจฉาชีพใช้ AI เขียนอีเมล์ได้สมจริงมาก ไม่มีคำผิด น้ำเสียงเหมือนองค์กรจริงเลยครับ

วิธีรับมือ: อย่าพึ่งดูแค่เนื้อหา ให้เช็ค Domain อีเมล์ผู้ส่ง เป็นหลัก ถ้า Domain ไม่ตรง ก็ปลอมแน่นอนครับ

2. QR Code Phishing (Quishing)

อีเมล์ส่ง QR Code มาให้สแกน แทนที่จะให้กดลิงก์ เพราะรู้ว่าคนเริ่มระวังเรื่องลิงก์แล้ว QR Code ดูเหมือนปลอดภัย แต่พอสแกนแล้วก็ไปเว็บปลอมเหมือนกันครับ

วิธีรับมือ: อย่าสแกน QR Code จากอีเมล์ที่ไม่แน่ใจครับ ถ้าอยากเข้าเว็บ ให้พิมพ์ URL เองจะปลอดภัยกว่า

3. Business Email Compromise (BEC)

มิจฉาชีพแฮกอีเมล์ของหัวหน้างานหรือคู่ค้าจริงๆ แล้วส่งอีเมล์มาขอให้โอนเงินหรือเปลี่ยนบัญชีรับเงิน อันนี้อันตรายมากครับ เพราะอีเมล์มาจาก Domain จริง

วิธีรับมือ: ถ้ามีการขอเปลี่ยนเลขบัญชีธนาคารผ่านอีเมล์ ให้โทรศัพท์ยืนยันกับเจ้าตัวโดยตรงทุกครั้งครับ


เครื่องมือช่วยตรวจสอบอีเมล์และลิงก์น่าสงสัย

เครื่องมือ URL ใช้ทำอะไร
VirusTotal virustotal.com สแกนลิงก์หรือไฟล์แนบว่ามีมัลแวร์ไหม
Have I Been Pwned haveibeenpwned.com เช็คว่าอีเมล์เราเคยถูกแฮกไหม
Google Safe Browsing transparencyreport.google.com เช็คว่า URL ปลอดภัยไหม
PhishTank phishtank.org ฐานข้อมูลเว็บ Phishing
Email Header Analyzer mxtoolbox.com/EmailHeaders.aspx วิเคราะห์ Header อีเมล์ว่าปลอมไหม

คำถามที่พบบ่อย

ถาม: เจออีเมล์น่าสงสัย แต่มีไฟล์แนบมาด้วย เปิดดูได้ไหม?

ตอบ: อย่าเปิดเด็ดขาดครับ ไฟล์แนบในอีเมล์หลอกลวงอาจเป็นมัลแวร์หรือ Ransomware ที่เข้ารหัสไฟล์ในคอมแล้วเรียกค่าไถ่ ถ้าอยากเช็คว่าไฟล์อันตรายหรือเปล่า ให้ดาวน์โหลดมา (อย่าเปิด) แล้วอัปโหลดไปสแกนที่ VirusTotal ก่อนครับ

ถาม: ได้รับอีเมล์จาก Gmail ของคนรู้จัก แต่เนื้อหาแปลกๆ เป็นไปได้ไหมที่จะถูกแฮก?

ตอบ: เป็นไปได้ครับ ถ้าอีเมล์ของเพื่อนถูกแฮก มิจฉาชีพจะใช้บัญชีจริงส่งอีเมล์หลอกลวงมาหาเรา อันนี้อันตรายมากเพราะดู Domain แล้วก็เป็นของจริง วิธีเช็คคือดูเนื้อหาว่าผิดปกติไหม เช่น ขอยืมเงิน ส่งลิงก์แปลกๆ มา ให้โทรไปถามเจ้าตัวโดยตรงครับ

ถาม: ใช้ Gmail อยู่ ต้องกังวลเรื่อง Phishing มากไหม?

ตอบ: Gmail มีระบบกรอง Phishing ที่ดีมากครับ กรองได้ถึง 99.9% ของอีเมล์หลอกลวง แต่ก็ยังมี 0.1% ที่หลุดรอดมาได้ ผมแนะนำเปิด 2FA ไว้เสมอ และถ้าเห็นอีเมล์น่าสงสัย ให้กดรายงาน Phishing ทุกครั้ง ช่วยให้ระบบเรียนรู้และกรองได้ดีขึ้นครับ

ถาม: อีเมล์ที่ขอให้ Unsubscribe กดได้ไหม?

ตอบ: ถ้าเป็นอีเมล์จากบริการที่เราสมัครไว้จริงๆ กด Unsubscribe ได้ครับ แต่ถ้าเป็นอีเมล์สแปมที่เราไม่เคยสมัครมาก่อน อย่ากด Unsubscribe เด็ดขาด เพราะมันจะทำให้มิจฉาชีพรู้ว่าอีเมล์เรายังใช้งานอยู่ ยิ่งส่งสแปมมาเยอะขึ้นครับ


สิ่งที่ผมอยากฝากเตือน

ผมเห็นมาเยอะครับ คนที่โดนหลอกส่วนใหญ่ไม่ใช่คนที่ไม่ฉลาดนะครับ แต่เป็นเพราะ ถ้ากลัวว่าคอมจะติดไวรัสหลังจากเผลอกดลิงก์ไป ลอง สแกนไวรัสด้วย Windows Security ทันที ได้เลยครับ ฟรี ไม่ต้องลงอะไรเพิ่ม

  1. รีบร้อน: เห็นอีเมล์แล้วรีบกดทันทีไม่ได้ตรวจสอบ
  2. โลภ: เห็นตัวเลขเงินรางวัลเยอะๆ ก็ตาลุก
  3. กลัว: เห็นว่าบัญชีจะถูกระงับก็ตกใจรีบทำตาม
  4. ไม่รู้วิธีสังเกต: ไม่เคยรู้มาก่อนว่าต้องเช็คยังไง

ถ้าสงสัยอีเมล์ไหน ทักมาถามผมได้เลยครับ หรือลองเช็คอีเมล์ว่า โดนแฮกหรือเปล่า ก็ได้ครับ

นอกจากอีเมล์หลอกลวงแล้ว เวลาเล่น Facebook ก็ต้อง ระวังโดนดูดข้อมูล ด้วยนะครับ และ ระวังการคลิกลิงก์แปลกๆ บน Facebook ด้วย


บทความที่เกี่ยวข้อง

แชร์บทความนี้

ข้อจำกัดความรับผิดชอบ

บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ความรู้เท่านั้น ผู้อ่านควรสำรองข้อมูลสำคัญทุกครั้งก่อนทำตามขั้นตอนใดๆ โยโยคอมพิวเตอร์ไม่รับผิดชอบต่อความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นจากการนำข้อมูลไปปฏิบัติ ผู้อ่านยอมรับความเสี่ยงด้วยตนเอง หากไม่มั่นใจ ควรปรึกษาช่างผู้เชี่ยวชาญ

สุทินันท์ ปูคะภาค (โย) - ช่างคอมพิวเตอร์

เขียนโดย

สุทินันท์ ปูคะภาค (โย)

ช่างคอมพิวเตอร์ประสบการณ์กว่า 20 ปี จากจังหวัดสระบุรี แชร์ความรู้ไอทีผ่านบทความและวิดีโอ YouTube เพื่อให้ทุกคนแก้ปัญหาคอมได้ด้วยตัวเอง

ดูวิดีโอบน YouTube

บทความที่เกี่ยวข้อง

Facebook เซสชันหมดอายุ เข้าไม่ได้? แก้ได้เอง 5 วิธี ใน 2 นาที

Facebook เซสชันหมดอายุ เข้าไม่ได้? แก้ได้เอง 5 วิธี ใน 2 นาที

วิธีแก้ Facebook บอก 'เซสชันหมดอายุ' ต้องเข้าใหม่ ลืมรหัส หรือต้อง Clear Cache ทั้งหมด แก้ได้ 5 วิธี: ล้าง cache, logout ทั้งหมด, เปลี่ยนรหัส

เฟสล่ม เข้าไม่ได้ คนไทยไปสิงที่ไหน? รวมแอปทดแทนเมื่อ

เฟสล่ม เข้าไม่ได้ คนไทยไปสิงที่ไหน? รวมแอปทดแทนเมื่อ

เมื่อ Facebook ล่ม เข้าไม่ได้ คนไทยย้ายไปใช้แอปไหนกันบ้าง? รวมแอปทดแทน Facebook พร้อมวิธีเช็คว่า Facebook ล่มจริงไหม และวิธีรับมือเมื่อ Social Media ล่ม

Vivo โทรไลน์ได้แต่ไม่ได้ยินเสียง แก้ยังไง วิธีที่ได้ผลจริง

Vivo โทรไลน์ได้แต่ไม่ได้ยินเสียง แก้ยังไง วิธีที่ได้ผลจริง

มือถือ Vivo โทร LINE ได้แต่ไม่ได้ยินเสียง แก้ด้วยการปิดอัปเดตอัตโนมัติ สำรองแชทไว้ก่อน แล้วลง LINE ใหม่จาก V-AppStore ทำตามทีละขั้น วิธีที่ได้ผลจริง