ของกินทำจอคอมเสียได้ยังไง คำเตือนจากช่างที่เห็นมาหลายเคส

ผมซ่อมคอมมานานกว่า 20 ปีแล้ว เจอเคสจอเสียเพราะน้ำหกมาไม่รู้กี่เครื่อง ตั้งแต่น้ำเปล่าธรรมดา ไปจนถึงกาแฟ น้ำอัดลม ชานมไข่มุก บอกได้เลยว่าทุกอย่างที่เหลวๆ ถ้าไหลลงไปในจอหรือในคอม มีสิทธิ์ทำให้เสียหายได้ทั้งนั้น

น้ำหกใส่จอ อันตรายแค่ไหน

จอคอมมีวงจรไฟฟ้าอยู่ข้างในทั้งนั้น เมื่อน้ำเข้าไปสัมผัสวงจรที่มีไฟ เกิดการลัดวงจรได้ทันที ผลคือ capacitor ระเบิด, IC เสีย หรือแผงวงจรไหม้

สิ่งที่ทำให้อันตรายมากกว่าแค่น้ำเปล่าคือ น้ำตาลและกรดในเครื่องดื่ม

น้ำเปล่าบริสุทธิ์จริงๆ นำไฟฟ้าได้น้อยมาก แต่น้ำก๊อก น้ำอัดลม กาแฟ ชา — ทั้งหมดนี้มีสารละลายที่นำไฟฟ้าได้ดี น้ำตาลยังเหนียว เมื่อแห้งแล้วจะกลายเป็นคราบที่กัดกร่อน circuit board อย่างช้าๆ ต่อไปอีกหลายเดือน

น้ำตาลกัดกร่อน circuit board ยังไง

เครื่องดื่มที่มีน้ำตาลเป็นอันตรายมากกว่าน้ำเปล่า เพราะ:

1. น้ำตาลนำไฟฟ้าได้ — ทำให้ลัดวงจรได้ทันทีที่หก
2. น้ำตาลแห้งแล้วเหนียวติด — เมื่อแห้งแล้วกลายเป็นคราบบนแผงวงจร
3. คราบดึงความชื้น — คราบน้ำตาลดูดความชื้นจากอากาศ ทำให้แผงวงจรเปียกซ้ำอยู่เรื่อยๆ แม้ไม่มีน้ำเพิ่มเข้าไปแล้ว
4. กรดในน้ำดื่ม — น้ำอัดลมและกาแฟมีกรด กัดกร่อนหัวบัดกรีและ trace บนแผงวงจรช้าๆ

ผมเคยรับซ่อมจอที่เจ้าของบอกว่าน้ำหกมาเมื่อ 6 เดือนก่อน ตอนนั้นเปิดได้ปกติ แต่ตอนนี้จอมีเส้นสี แผงวงจรเปิดออกมาดูก็เห็นคราบสีน้ำตาลๆ บนบอร์ดชัดเจน

วิธีป้องกัน ง่ายแต่ได้ผลจริง

กฎง่ายๆ ที่ผมบอกลูกค้าเสมอ:

ไม่วางเครื่องดื่มข้างคอมพิวเตอร์ — ถ้าหกลงไปบนแป้นพิมพ์แล้วไหลเข้าไปในเคส หรือไหลลงไปบนโต๊ะแล้วซึมเข้าพอร์ตจอ เสียหายได้ทันที

ถ้าต้องวางจริงๆ ให้วางให้ห่างออกไปมากกว่าระยะที่คิดว่าน้ำจะหก เพราะตอนน้ำหกจริงๆ มันกระจายได้ไกลกว่าที่คิดเสมอ

ถ้าชอบดื่มน้ำข้างคอม ใช้ขวดที่มีฝาปิดแบบดูดได้แทน แก้วน้ำล้มง่ายมาก

ถ้าน้ำหกแล้ว ต้องทำอะไรทันที

นาทีแรกสำคัญมาก ทำตามนี้:

ขั้นที่ 1: ปิดเครื่องทันที กดปุ่ม Power ค้างไว้จนเครื่องปิด ห้ามรอให้ Windows ปิดปกติ เพราะระหว่างที่เครื่องยังเปิดอยู่ วงจรยังมีไฟ น้ำยังทำให้ลัดวงจรได้

ขั้นที่ 2: ถอดสายไฟออก ถอดปลั๊กจอออกจากผนังทันที ไม่ใช่แค่ปิดสวิตช์

ขั้นที่ 3: เช็ดน้ำออกให้เร็วที่สุด เช็ดภายนอกด้วยผ้าแห้ง ไม่ต้องถอดฝาหลังเองถ้าไม่รู้ วางจอเอียงให้น้ำไหลออกมาได้

ขั้นที่ 4: ตากทิ้งไว้ 24-48 ชั่วโมง ห้ามเปิดเครื่องก่อน! 24-48 ชั่วโมงคือเวลาขั้นต่ำที่ให้ความชื้นระเหยออก ถ้าเปิดก่อนและน้ำยังอยู่ข้างใน เสี่ยงทำให้ลัดวงจรและเสียหายถาวร

หลายคนรีบเปิดดูเพราะอยากรู้ว่าเสียไหม แล้วก็ทำให้เสียจริงๆ เพราะทำแบบนั้น

ถ้าน้ำที่หกเป็นเครื่องดื่มมีน้ำตาล แนะนำให้เอาไปร้านให้ช่างเปิดล้างทำความสะอาดแผงวงจรด้วยน้ำยา — ดีกว่าปล่อยทิ้งให้คราบน้ำตาลค้างอยู่

ซ่อมจอเปียกน้ำ ราคาเท่าไหร่

ค่าซ่อมขึ้นอยู่กับความเสียหาย:

ล้างทำความสะอาดบอร์ด (ถ้าน้ำหกแล้วรีบนำมา ยังไม่เสียหาย): 300-500 บาท

เปลี่ยน capacitor หรือ IC เล็กน้อย: 400-800 บาท

แผงวงจรหลักเสียหายหนัก: 800-1,500 บาท ขึ้นอยู่กับรุ่นจอ

จอ LCD/OLED ไหม้หรือเส้นแตก: ค่าเปลี่ยนแผงจอใหม่ราคาเท่ากับซื้อจอรุ่นนั้นใหม่เลยเกือบทุกกรณี

ถ้าค่าซ่อมเกิน 50-60% ของราคาจอ ผมแนะนำซื้อใหม่ดีกว่า เพราะจอที่เคยโดนน้ำมักมีปัญหาต่อเนื่อง

สรุป

ของเหลวทุกชนิดเป็นศัตรูของวงจรไฟฟ้า โดยเฉพาะเครื่องดื่มที่มีน้ำตาลและกรด ป้องกันง่ายที่สุดคือไม่วางเครื่องดื่มข้างคอม ถ้าหกแล้วให้ปิดเครื่อง ถอดสายไฟ เช็ดน้ำ และรออย่างน้อย 24 ชั่วโมงก่อนเปิด อย่ารีบเปิดดู เพราะมันมักทำให้เสียหายหนักกว่าเดิม